Technologia CLT, czyli drewno klejone krzyżowo, pozwala szybko realizować konstrukcje prefabrykowane i ograniczać masę budynków. Jej zastosowanie w budownictwie wielorodzinnym wymaga jednak szczegółowego sprawdzenia wymagań przeciwpożarowych. Sama deklaracja producenta ani grubość płyty nie przesądzają o uzyskaniu klasy REI 120. Parametr ten musi wynikać z właściwie zaprojektowanego i udokumentowanego rozwiązania.
Co oznacza REI 120?
Oznaczenie REI opisuje trzy właściwości elementu podczas pożaru: R – nośność ogniową, E – szczelność ogniową, I – izolacyjność ogniową. Liczba 120 oznacza czas zachowania wymaganych właściwości, wyrażony w minutach. Nie jest to jednak uniwersalna klasa przypisana wszystkim elementom budynku. Wymagania zależą między innymi od wysokości obiektu, jego przeznaczenia, kategorii zagrożenia ludzi i klasy odporności pożarowej.
Projektant powinien analizować kompletny układ konstrukcyjny: płyty CLT, połączenia, mocowania, podparcia, okładziny i zabezpieczenia. Wyniki badań konkretnego rozwiązania można stosować tylko w granicach określonych w dokumentacji technicznej i klasyfikacyjnej. Nie należy automatycznie przenosić parametrów jednego detalu na inne połączenia.
Jak przygotować projekt do uzgodnień ppoż.?
Największe problemy pojawiają się wtedy, gdy kwestie ochrony przeciwpożarowej są analizowane dopiero po zakończeniu projektu konstrukcyjnego. W CLT może to oznaczać konieczność zmiany grubości przegród, warstw wykończeniowych, połączeń, a nawet układu budynku. Dlatego rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych i konstruktor powinni uczestniczyć w pracach już na etapie koncepcji.
Przed opracowaniem szczegółowych rysunków warto ustalić następujące kwestie:
- Wymaganą klasę odporności pożarowej budynku i poszczególnych elementów.
- Dokumenty potwierdzające odporność ogniową przyjętych systemów CLT.
- Sposób zabezpieczenia styków, połączeń i mocowań konstrukcyjnych.
- Rozwiązania dla przejść instalacyjnych przez przegrody o wymaganej odporności ogniowej.
- Zakres stosowania okładzin oraz możliwość pozostawienia drewna jako powierzchni widocznej.
- Podział na strefy pożarowe, warunki ewakuacji i wymagania dotyczące rozprzestrzeniania ognia.
Takie zestawienie porządkuje współpracę branżową i pozwala wcześnie wykryć rozbieżności. Nie zastępuje jednak formalnego uzgodnienia dokumentacji ani wymaganych opracowań specjalistycznych.
Detale, które mogą przesądzić o bezpieczeństwie
Szczególnej uwagi wymagają przejścia instalacyjne. Otwór wykonany bez konsultacji z konstruktorem może osłabić element, a niewłaściwe uszczelnienie pogorszyć szczelność ogniową przegrody. Projekt powinien wskazywać rozwiązania o udokumentowanych parametrach, a nie ograniczać się do ogólnej adnotacji o konieczności zastosowania zabezpieczenia ppoż.
Kontroli wymagają również metalowe łączniki, wkręty i blachy. Ich zachowanie w wysokiej temperaturze zależy od geometrii, sposobu osadzenia i osłonięcia. Istotne jest także określenie, czy powierzchnie CLT pozostają odsłonięte, czy zostają zabezpieczone okładzinami. Zmiana warstw wykończeniowych może wpływać na właściwości pożarowe całego układu.
Odpowiedzialność projektanta i wykonawcy
Architekt odpowiada za rozwiązania w zakresie swojej specjalności oraz koordynację dokumentacji w granicach powierzonych obowiązków. Nie zastępuje konstruktora ani rzeczoznawcy ppoż., powinien jednak sprawdzić spójność opracowań i reagować na zauważone niezgodności.
Podczas realizacji trzeba kontrolować zgodność zastosowanych materiałów i detali z dokumentacją. Zamiana produktu, przesunięcie otworu lub zmiana grubości okładziny mogą wymagać ponownej analizy. Warto zachowywać fotografie robót zanikających, dokumenty dostaw i protokoły odbiorów. Ułatwia to wykazanie, że wykonanie odpowiadało przyjętym założeniom.
Bezpieczne projektowanie CLT wymaga wczesnej współpracy architekta, konstruktora i specjalisty ochrony przeciwpożarowej. Dobrze przygotowane założenia, przebadane rozwiązania i kontrola detali pozwalają ograniczyć ryzyko zmian na późnym etapie inwestycji.
